Uluslararası araştırmacılar, Kenya’da yetişen belirli incir ağaçlarının atmosferdeki karbondioksiti kalsiyum karbonata çevirerek toprak altında yüz binlerce yıl muhafaza ettiğini tespit etti. Prag’da sunulan çalışma, oksalat-karbonat döngüsü sayesinde gaz halindeki karbonun kalıcı bir jeolojik minerale dönüşerek iklim kriziyle mücadelede yeni imkanlar sunduğunu ortaya koydu.
İsviçre, Avusturya, Amerika Birleşik Devletleri ve Kenya ortaklığında yürütülen araştırma, Prag’da düzenlenen Goldschmidt Jeokimya Konferansı kapsamında kamuoyuyla paylaşıldı. Elde edilen bulgular, belirli incir türlerinin havadan emdikleri karbondioksiti toprağın derinliklerinde mineralize ettiğini gösterdi.
Karbonun Kalıcı Depolanma Süreci
Geleneksel ağaçlandırmada bitki dokularında depolanan organik karbon, ağacın çürümesiyle yeniden atmosfere karışırken incelenen sistem bu döngüyü kalıcı kılmaktadır. Mekanizma şu aşamalardan oluşuyor:
Ağaç, fotosentez sırasında atmosferden çektiği karbondioksiti kalsiyum oksalat kristallerine dönüştürüyor.
Dökülen dal ve yapraklar mikroorganizmalar ile mantarlar tarafından ayrıştırılarak kireç taşına dönüşüyor.
Oluşan kireç taşı minerali sayesinde karbon, yüz binlerce yıl boyunca toprak altında hapsediliyor.
Zürih Üniversitesi’nden Dr. Mike Rowley, tarımsal ormancılık projelerinde bundan böyle hem organik hem de inorganik karbon depolayabilen türlerin seçilmesinin iklim mücadelesinde stratejik bir zorunluluk olduğunu vurguladı.
Afrika Meşesi de Karbonu Mineralleştiriyor
Benzer bir kimyasal sürecin Batı ve Orta Afrika’nın tropikal alanlarında bulunan dev Iroko ağacında da gerçekleştiği kaydedildi. Afrika Meşesi olarak bilinen bu ağaç, kök sisteminin çevresinde yüksek oranda kireç taşı biriktiriyor.
Söz konusu faaliyet, asidik toprakların pH dengesini sağlayarak araziyi tarıma uygun duruma getirirken aynı zamanda tonlarca karbonu katı mineral olarak toprağa sabitliyor.
Tespit edilen jeobiyolojik süreç, kutsal metinlerdeki doğa anlatımlarına da dikkat çekiyor. Kur’an-ı Kerim’in Tin Suresi’nde bu ağaç üzerine yemin ediliyor:
“Yemin olsun incire ve zeytine…” (Tin Suresi, 1. Ayet)
